Trang Chủ‎ > ‎Bến Văn‎ > ‎

DÒNG SÔNG và CON ĐƯỜNG - Huỳnh Minh Tâm


   
Khi tôi đọc và đọc, viết và viết, lắng nghe và lắng nghe thì dường như, bất chợt nhận ra có một dòng sông nào đó, dòng chảy nào kia lẩn quất chỗ này, rạt rào chỗ nọ “ám” vào máu  huyết, trí não tôi. Dòng sông ấy có lúc hớn hở vui mừng, có khi đớn đau xao xuyến, có bận ngủ
gà ngủ gật, có buổi vắng vẻ đìu hiu, nhưng trên tất thảy, nó cho tôi một dáng vẻ ái tình, hoặc như một tiếng thét của đời sống, hoặc là một lý do để tồn tại:

“Tiếng chuông thả vào đêm
Tiếng chuông tan vào đêm
Tịch lặng
Sương mờ
Ngập tràn
Lạnh gót mềm
Lá rung vườn gió
Mùa trăng đầy
Hồn vẫn cài then
Khóc
Đêm dài ai thức cùng ta
Ai ngủ cùng ta
Trăng gầy
Tiếng kinh cầu
Rớt
Bên trời
Nghe lòng rồi quên
Hơ hơ hơ hơ hơ
Hơ hơ hơ hơ hơ
Rượu chưa hết
Ai đã chớm say
Buồn một thoáng
Xa lắm bàn tay
Tiếng chuông mơ hồ xóa câu thề
Khúc kinh đau rụng trắng mùa sau
Hơ hơ hơ hơ hơ
Hơ hơ hơ hơ hơ
Ta từ cuộc phong trần
Ngồi
Mặc niệm tiếng
Chuông”*

(* Nhạc : Ngọc Phước
Phỏng thơ : Nguyễn Giúp
Ca sĩ thể hiện : Đỗ Quyên
Phối khí : nhạc sĩ  Minh Đức)

 
 
Vâng, thế là tôi đã tìm ra tiếng động đậy kia, cái hình ảnh nọ là tiếng chuông cảnh tỉnh, là tiếng gọi của tiềm thức, căn nguyên, là tiếng mẹ tôi ngày cắt rốn chôn nhau, là tiếng nhật nguyệt hồn hoa linh dại.

Có một dòng sông của thi ca, có một dòng chảy của sự thật, nhưng nó ở đâu đây ? Trong lòng bạn bè tôi, những kẻ hát rong khổ ải, những con mọt sách cô độc đăm chiêu, những anh lang bạt kỳ hồ uống rượu và tán dóc, những em trai tơ tục tằng và hám gái ? Hay tất thảy điều kia lý nọ cũng là sự thật ? Sự thật vui vẻ và phũ phàng. Sự thật huyền diệu và đớn đau.

Tôi ra đi trên những con đường không đầu không cuối. Tôi dừng lại ở những chỗ không đẹp không xấu.

“ Lãng đãng bên đời một chút sương mai
Rét ngọt gói tình vào sợi cỏ
Tơ vàng hong tay em mây ngàn lá gió
Thơm tho mùa xuân qua sông
Có gì vui ngoài kia trên đồng
Lúa xanh con gái xôn xao cò trắng
Mẹ bưng nhọc nhằn cẩn vào im lặng
Ánh lên bảy sắc cầu vồng”
                        (Giao mùa-Nguyễn Hải Triều)
 
Hoặc là tôi giật mình thảng thốt mà thương nhớ giấc mộng tuổi thơ về cánh diều bay cao, no gió; hoặc là tôi mơ tưởng người cha già tóc bạc những sớm dắt trâu ra đồng cày ruộng, những chiều vác cuốc trổ mương; hoặc là mênh mông thương nhớ quê nhà

“Đem một khúc sông đi  rồi chẳng đem về
Ký ức ở trần bỏ quên mất áo
Lau bói đã xanh tràn biền bãi...
Chòng chành tuổi tác cập vào đâu ?
Hôm sớm tuồng như sầm sập qua cầu
Bóng đò khuất bảy đời dương còn neo tiếng ới
Thương nhớ chóng bồ bồ chỗ đợi
đời người vuốt mặt đời sông”
                  (Áo giấy cho sông- Nguyễn Đức Dũng)

Dòng chay thi ca thoát tục lưu ly hay trát bùn trát trấu, là đồ bỏ đi hay chỗ để khơi nguồn. Và, tôi nhìn bên kia sông Vu Gia có những đàn bướm mờ xa gãy cánh. Rồi tôi nhìn bên này sông Thu Bồn, bãi cát vàng mênh mông lau sậy, mái tóc em còn vướng vài lá dâu xanh

“ Thu Bồn chảy miên man những rừng lục bình không kịp dừng để tím
Mây chập chờn bông lên Hòn Kẽm Đá Dừng
Cây hát ngược nguồn thương cha nhớ mẹ
Con nước về xuôi gặp biển rưng rưng
Trôi cả cơn mơ nuôi tôi xanh bãi xanh đồng xanh những triền đất bạc
Trôi ký ức tôi em khăn gói gió đưa rời bến một ngày
Tôi đứng khóc những khúc sông vắng bờ xe nước”
                           (Riêng với Thu Bồn- Phùng Tấn Đông)

Có một dòng chảy của Nguyễn Giúp đã làm cho tôi trở mình, bồi hồi xúc động về quê mùa cũ kỹ, về quê hương của bản năng, về quê quán của bản lai, về quê nhà của bản địa

“Anh ra đi trên chuyến tàu này
Cổ máy và những toa tàu có khi nào vượt ngoài chân mây
Hành lý có nghĩa lý khi anh không còn thở
Hăm hăm một nỗi buồn hoặc niềm vui định trước có làm sao không hỡi
cánh chim ngược gió
Tâm hồn anh xanh thẳm phía chồi non sắp bật
Môi em ngoan màu mực lần đầu tiên anh cầm cọ vẽ bình minh rực rỡ đắm say
Ôi mê ly phù vân giá mà có em đồng hành chuyến tàu sẽ quay ngược lại
Và ta cùng di cư”
                             (Phế tích một sân ga- Nguyễn Giúp)


Biết bao dòng sông vẫn rạo rực dưới đèn khuya sao khoắt

Lý ra tôi phải vui mừng hoan hỉ lắm chứ, cớ sao tôi lại khóc được nhỉ? Thế giới phẳng quá chăng ? Mỏng quá Chăng ? Rõ ràng quá chăng ? Ồn ã quá chăng ?

Áo mỏng quần mỏng
Nằm nghiêng tôi khóc
Khế rụng đầy vườn
Nằm nghiêng tôi khóc
Hoa rụng đầy sương
 Nằm nghiêng tôi khóc
Ai khóc cùng tôi
Chiếc giường nằm nghiêng
Chiếc bàn bối rối
Đứng thẳng và nghiêng
Đọc bài sám hối
Tôi khóc nằm nghiêng
Hết nghiêng đến sấp
Hết sấp đến ngửa
Đôi con mắt khép
Mai vàng thắp hiên
         ( Nằm nghiêng tôi khóc hay khúc sô lô cho 4 chữ-HMT)
 
Hóa ra tôi chỉ là con chim cánh cụt

Tôi chợt nghĩ những con đường
Tôi vẽ con đường với những người ra đi
Có lúc gặp gỡ có khi riêng biệt
Con đường vô tận, chẳng về đâu.


HUỲNH MINH TÂM
GV Trường PTTH Huỳnh Ngọc Huệ, Đại Lộc, Quảng Nam
 
Lên sóng lúc 17:00 ngày 02.02.2012