Trang Chủ‎ > ‎Bến Văn‎ > ‎

TẢN MẠN ĐẦU XUÂN - Huỳnh Minh Tâm

 
 
TẢN MẠN ĐẦU XUÂN
 
Mùa xuân lại đến. Mùa xuân lại qua đi.Rồi tôi chợt nhớ cái thuở hào
hoa phong nhỉ ( nhã), phong lưu, phong tái trầm mình trên mảnh đất cũ
xưa quê mẹ mà viết thơ lai láng u buồn hoặc hớn hở, tình lại hoặc tình
đi. Rồi ngẫm nghĩ ra cái sự đời , cũng dường như : “ Trăm năm trong
cõi người ta”, mà cũng dường như : “ Xuân nhật độc chước/ Xuân phong
phiến thục khí/ Thủy mộc vinh xuân huy/ Bạch nhật chiếu lục thảo/ Lạc
hoa tán thả phi/ Cô vân hoàn không sơn/Chúng điểu các dĩ qui/ Bỉ vật
giai hữu thác/ Ngô sinh độc vô y/ Đối thử thạch thượng nguyệt/ Trường
túy ca phương phi” ( Ngày xuân uống rượu một mình/ Gió quạt hơi xuân
ấm/ Cây nước thắm màu tươi/ Ánh trời soi cỏ biếc/ Tan tác cánh hoa
rơi/ mây trở về non vắng/ Đàn chim đã về rồi/Vật có nơi nương tựa/
Mình ta riêng lẻ loi/ Trông trăng trên mặt đất/ Say ngất rồi ca chơi)
(Thơ Lí Bạch, Trần Trọng San dịch, trong tập Thơ Lí Bạch , nxb Thanh
Niên 2004 ) .Một làn gió xuân mơm mởm, miên man từ đâu muôn kiếp thổi
qua tâm hồn u ẩn, tịch mịch sầu đông làm tôi tỉnh thức, rồi bất giác
mà say sưa, rồi bất ly mà say thơ, rồi bất ngờ mà say cái dung dị, tục
tiểu. Rồi mơ mộng lai rai :
 
bữa đi mãi mãi là về
tự trong quá khứ mộng mê hoa đào
dường như mồng một năm nào
trời xanh bất tuyệt câu chào rất quen
cây cầu tôi xuống người lên
hoa đào tôi nhớ, tôi quên cành đào
lâu lâu ngồi nhớ trăng sao
nhớ con bươm bướm bay vào mồng hai
nhưng tình mau nhạt chóng phai
đọc thơ mơ mộng lai rai đỡ buồn
hoa đào nào thức và thơm
nghĩa là ngủ với cô đơn dịu dàng.
 
Sự thực nào đó, sự dối nào kia , tôi vẫn còn nhận ra cõi hồng trần
tươi xanh lắm chứ. Mai vàng đầu ngõ khoe nắng mới , mong một cuộc hội
ngộ mùa màng phì nộn. Hoặc hoa cúc của cô em rừng rực vàng đến cõi mê
ly bồng lai bất tận. Hoặc đàn én đưa thoi trong khí trời se lạnh, gợi
nhớ hương xưa, tóc xưa, da xưa, dáng xưa của hai chị em nàng Thúy, lẽo
đẽo theo chân một bầy trai tơ mê gái. Tất thảy u huyền mộng tưởng, để
lòng tôi vài khúc ca gãy nhịp, vài nỗi cô đơn buồn bã, vài câu thơ
kiểu cổ điển phong hàn : “anh là con ngựa ốm/ kéo xe đời vòng vo/xuống
dốc rồi lên dốc/ thừa vui buồn đem cho/anh là con ngựa đá/ đợi em từ
xa xưa/ mây vẫn bay biệt dạng/ con mắt giờ xanh rêu” ( Ngựa- Nguyễn
Chiến). Hoặc những câu thơ kí ức, tiềm thức, những câu thơ nhập nhoạng
về thời gian, tình yêu và cái đẹp : “Cầm chắc ta sẽ về chốn xưa nơi
cũ/ tìm cách bao vây trở lại/ các bức tường/ em hỏi để làm chi ừ thì
có để làm chi đâu/ những vây bọc đã ít nhiều cơi nới/ chúng ta đã
thoát khỏi kí ức ám khói/ mà những bức tường thì còn mãi/ chực giam
hãm chúng ta chia cắt chúng ta/từng ý nghĩ từng thói quen/ một xứ trú
luôn chối từ lạ biệt nơi ấy con người nhăn mặt kinh niên/ vì nhiều thứ
chẳng hạn em cười vô cớ tự dưng anh huýt sáo em mặc hip hop” ( Gởi X-
Phùng Tấn Đông). Hoặc là những ám chướng cô độc về tình yêu và cái
đẹp, những riêng biệt cố hữu u uất : ta đứng dưới mây nhìn mây bay/ ly
sầu ly sầu mà chi cô đơn mà chi/ tháng mười một cài hoa lên tóc/ chảy
trăng tứ xứ chuông ngân thánh thót chuông vọng hồi ( bài thơ tình yêu
tháng mười một- Huỳnh Minh Tâm). Hoặc ở những biên giới câu thúc, ở
những cuộc mách bảo đào hoa tửu lúy : “ Tôi nắng chiều ùa về gò dưa/
bằng đôi cánh chuồn chuồn/ như chớp vào chiều cánh hoa bằng lăng tím/
tìm bóng em dẻo thơm nước mắt/ bên cái nghèo lấp lánh/ bên cái ngày
tôi bỏ chính tôi đi/tôi là nắng mà không thành sóng nước/ tôi là em mà
không tìm ra tiếng gọi/ kỷ niệm ngày xưa đuổi khói lên trời/ vì mong
manh nên không đầu không cuối/ vì rong chơi xé áo bọc đường về” ( Tạ
với thung xưa- Phạm Tấn Dũng). Hoặc những cù nheo, hóm, hoặc xa lạ
thân quen, hoặc riết róng, bù xoa bù xít : “ Từ lặng câm của những
writer/  nhô lên cái đầu đẫm bóng sân ga/ tàu điện ngầm từng ăn những
đêm buồn tốc độ/ trạm điện thoại bám đầy hơi lạnh người/ lời giao tế
cao tầng không hành lang không lan can bảo hộ/ loài dơi và rác rưởi im
mơ/ bàn tay hành khất ngửa phơi ánh đèn/thốc bụi cay nổi lên hàng chữ
nhiều trân trọng : “ Mê say đời khốn khổ”/ từ những write của thế kỷ
chữ/bội thực vuông tròn góc cạnh/ bội thực những cơn đói/ những cơn mê
chưa mê những tự sướng chưa sướng” ( Graffiti- Đỗ Thượng Thế).
Đọc và đọc và đọc. Mùa xuân mách bảo tôi một điều gì đó thật giản dị,
thân quen như không khí và nước, như hoa và thơ, như con sông và âm
nhạc, ở, sống, cựa quậy, xô bồ, chộn rộn, tự sướng và mê ly, đôi khi
ta ú ớ, mù mờ, không nhận ra cái giá trị vĩnh cửu của chúng, mà khi
thiếu chúng ta chết, hoặc cô độc, hoặc điên loạn, hoặc một cuộc sống
giả tạo, khô đặc, trơn tuột. Bởi rằng, vì rằng, thưa rằng những thứ “
văn hóa đèm đẹp, văn hóa nịnh, văn hóa lười nhát đọc” đôi khi đã ám
chướng vào mỗi cơ thể chúng ta, đôi khi thay máu huyết .
 
Rồi tôi chợt nhớ, bất ngờ ngẩn ngơ với lao lung hình ảnh, với ngôn ngữ
phong lưu gần gụi, rồi tôi lại quay về đầu con sông quê hương để nghe
ngóng : “ Thường chuyện hay bắt đầu từ một người đàn bà, ở đây là bà
nghè An Lộc. Trong một bữa tiệc do ông nghè chủ xướng gồm toàn những
vị tai to mặt lớn của làng tổng bà nghè bỗng nổi hứng mượn một dòng
chảy về tưới nước cho mấy cánh đồng đang có nguy cơ khô hạn gần nhà.
Rượu vào ngà ngà cái gì chẳng thể bán được huống hồ chi cái thứ chẳng
ai quản được là sông. Mà đây chỉ là khơi thêm con lạch nhỏ. Vậy là
bán, ồ không, mượn thì mượn! Lâu dần dòng chảy biến thành sông. Và
dòng chính chảy về phía Thi Lai một ngày kia không còn thấy nữa. Ở đó
biến thành mấy cái bàu nước đầy tôm cá. Và cái - dòng - sông - mượn
nghiễm nhiên tự xác định vị thế của mình. Như một kẻ tạm trú bỗng trở
thành chủ hộ! Cũng bên bồi bên lở. Cũng nắng đục mưa trong. Cũng lụt
lội trôi nhà trôi cửa dìm chết đến cả người. Đủ thứ nhì nhằng.”(
Truyện đốt theo sông- Lê Trâm) ( Mời bạn đọc yêu văn chương vào
letram.vnweblogs đọc tiếp truyện ngắn của Lê Trâm).
 
Rồi tôi cũng có nghĩ rằng, tôi muốn dồn tụ những nhà thơ nhà văn xứ
Quảng, những người tôi yêu mến, những bạn bè tôi hiểu biết, sống cùng
thời với tôi về một thạch om êm đềm , xuân xanh, tưởng hoặc. Nhưng rồi
giấc mơ của tôi chỉ là chiếc bong bóng trẻ thơ, là phù phiếm bạn của
phù du, bè của phù ảnh.nhìn sang đồi bên kia, một chiếc gương nắng
đang dẫn dụ người nhìn về cái đẹp mỏng manh, nhưng làm sao mà nó tồn
lưu sinh động. Nó chỉ là son phấn bùa mê mà thôi. Rồi mai mốt, khi mùa
xuân qua đi, khi mùa hè đến thì những bông hoa yêu kiều lại trở về bụi
cát, và chúng ta lại đơn độc trên hành trình đi đến huyệt mộ thi ca.
Những tưởng như vậy, nhưng không. Mùa xuân lại ra đi. Mùa xuân lại
đến.
Cây cỏ lại thổi điệu đèn bất tận của thi ca. “ Gom hết tuổi mình xòe
bàn tay lật gió/ nỗi buồn mộng du/ quê nhà chừ mặt sông ngầu ngầu say/
liêu xiêu bóng núi/ chắc đường về còn xa ? / bên kia sông đã mấy lần
em mười lăm mười sáu/ khuya khoắt một nụ rằm/ nhà ngoại tôi trăng lên”
( nhà ngoại tôi trăng lên_ Nguyễn Giúp).
 
 
BÀI THƠ MỘT VẦN
Mộc Nhân

Cuối năm bờ lốc bờ leo
Bài viết vắng teo
Comment lèo tèo
Buồn treo
Page view chán phèo
Sắp hết năm Mẹo
Chưa qua những eo xèo
Thời gian trôi vèo
Thân này ốm nheo
Đời người vẫn cà kheo
Trên con đường ngoằn ngoèo
Nhớ tết xưa lắm tiếng heo
Cha mẹ dù nghèo
Bánh tráng củ kiệu dưa leo
Thịt muối ra giêng vẫn còn treo
Như mỡ trước miệng mèo
 
Năm Thìn – rồng uốn rồng leo
Chẳng biết có qua đèo
Hay vẫn xui xẻo
Chuyện lẹo tẹo
Mấy chân dài uốn éo
Thích đá lông nheo
Năm mới giữ mình trong veo
Bạn bè nói sao cho khéo
Không thích thì chọc thì  ghẹo
Thích thì cấu thì nhéo
Đừng chơi mưu chơi mẹo
Để lại sẹo
Nhăn nheo
Vợ chồng thôi chuyện ì xèo
Gia cảnh thoát khỏi bèo nhèo
Để thằng Tí thằng Tèo
Hết khóc lóc mè nheo
Muốn xóa nghèo
Thì giảm đéo
Nhưng cũng phải khéo
Cho khỏi lên mốc lên meo

Đất nước bớt Nguyễn Văn Lèo
Ván cờ tiền tỉ coi như bèo
Cả đám sâu cũng chơi theo
Của công quan tham xà xẻo
Hùa nhau giở những trò mèo
Tiên Lãng đứt dây già néo
Dân đen con đỏ nhóc nheo
Thơ cuối năm độc vận “eo”
Ngòi bút như cái kéo
Thơ ca không là viên kẹo
Để ăn theo
Trong thời trượt giá hẻo
Nhà văn nhà veo
Xin đừng làm anh hề chèo
Để nói leo
Và ồn ào lươn lẹo
Như lũ chim chèo bẻo.
 
 
“ Đêm vắng lặng đến rợn người. Tiếng ếch đá cứ kêu choách, choách càng
làm cho khu rừng thêm cô quạnh. Chẳng ai nói với ai một lời nào nữa…’
( Ông già Rừng- Hoàng Kim). “ ý nghĩ đến từ vúng nước đọng trước căn
phòng bỏ trống có vài bông cúc dại mọc dưới đêm” ( Những bó rơm và em
đến- Trần Văn Tâm). “ Anh chẳng hiểu nghe lòng anh thổn thức/ em đứng
bên chiều nghe tóc xõa ngày xưa” ( Nhạc R’ Tuân/ lời thơ Hải Triều.)
 
HUỲNH MINH TÂM
Trường THPT Huỳnh Ngọc Huệ, Đại Lộc, Quảng Nam
 
Lên sóng lúc 07:33 ngày 20.01.2012