Trang Chủ‎ > ‎Đò Dọc‎ > ‎

NGUYỄN MINH KHIÊM: Cánh đồng nhiều hướng gió


Nguyễn Minh Khiêm

Nhà thơ Nguyễn Minh Khiêm sinh ngày 7.5.1952
tại làng Thọ Lộc, xã Yên Trung, huyện Yên Định,
tỉnh Thanh Hóa.
Chỗ ở hiện tại : Khu 2 - Thị trấn Quán Lào,
Yên Đinh, Thanh Hoá.
Hội viên Hội VHNT Thanh Hoá 1984.
P. Trưởng Ban Thơ Hội VHNT Thanh Hoá

 




Nhà thơ NGUYỄN MINH KHIÊM


*Tác phẩm đã xuất bản:
 
- Sư tử làm chúa (Tập truyện) -  NXB Thanh Hoá. 1989.
- Tiếng gầm (Tập truyện) -  NXB Thanh Hoá. 1991.
- Biển khát (Tập thơ) - NXB Thanh Hoá. 1994.
- Dòng sông không ngủ - NXB Thamh niên. 1994
- Đi tìm chiếc bút của dòng họ (Tiểu thuyết) - NXB Thanh Hoá.1995.
- Đằng sau mặt trời (Tập thơ) -  NXB Thanh Hoá. 1996.
- Chim Yến làm tổ (Tập thơ) - NXB Văn hoá Dân tộc. 1998.
- Làng tôi không có tượng (Tập thơ) NXB Thanh Hoá. 2000.
- Khoảng lặng trong cánh cổng - NXB Văn học. 2004.
- Một góc phù sa (Tập thơ) - NXB Hội nhà văn. 2007.
- Nhạc núi (Tập ký, in chung) - NXB Văn hoá Dân tộc.2007.
- Vết thương đá (Tập thơ) - NXB Văn học. 2009.



                                        & Trang thơ NGUYỄN MINH KHIÊM


Hoàng hôn mẹ vịn

 

Đừng bắt mẹ phải gồng mãi lên đứng cao hơn búi tóc

Đứng cao hơn khuôn mặt già nua không còn chỗ để nhăn nheo

Mẹ đã rơi từ miếng trầu đỏ thắm xuống tấm Bảng Gia đình vẻ vang từ ngày đầu chống Mỹ

Rơi từ tấm Bằng vẻ vang xuống tấm Bằng Tổ Quốc ghi công

Rơi từ tấm Bằng Tổ quốc ghi công xuống Giấy chứng nhận Gia đình liệt sĩ

Mẹ được băng bó xoa bóp dưỡng tâm bởi những gói quà ngày Thương binh Liệt sĩ

Mẹ được ăn lộc của con khi chưa đến tuổi già

Mỗi đoạn ruột như được làm bằng muối.

 

Hơn tám mươi năm trình diễn một bản nhạc không lời

Phối khí bằng đêm trắng, khăn trắng, tay trắng

Bao nhiêu con đê trở thành kỳ quan đắp quanh hạt thóc

Cuộc đời thành khói thành mây nhưng nước mắt mồ hôi thành cồn thành núi

Sức lực đổ biển đổ sông nhưng nỗi đau thì đổ vào ký ức.

 

Đừng bắt mẹ phải thay đổi những cung bậc trong kiệt tác của mình

Mẹ đã đứng trên chiếc bục xây chất ngất những mùa đông

Gió bấc thổi cả những ngày hạ chí

Giọt mồ hôi không có nghệ thuật hóa trang

Tóa ra đầm đìa cả chiếc huy hiệu sáu mươi năm tuổi Đảng

 

Nỗi niềm mẹ như cánh đồng nghìn mảnh

Cứ vá chằng bờ nọ díu bờ kia

Bàn chân hát bì bõm từ vụ này nối sang vụ khác

Hai sương một nắng chưa đảo phách bao giờ.

 

                               Mẹ mang theo tết nhất xuống đồng

Trĩu quang gánh bao mùa lễ hội

Cả làng thành diễn viên rối nước

Ngâm da ngâm xương dưới mặt ao làng

Cứ hễ bước lên bờ là chết.

 

Mẹ không có chiếc đũa chỉ huy giàn nhạc

Không có phép tàng hình dời bục lâu rồi mà bà con vẫn hát

Mẹ bắt nhịp kết đoàn bằng hạt gạo ra đi củ khoai ở lại Giàn sập rồi bầu bí chẳng rời nhau

Khi cạn ao bèo cùng xuống đất

Rơm rạ chung nước da màu khói đốt đồng.

 

Đừng bắt mẹ đứng cao hơn chỗ hoàng hôn mẹ vịn

Mẹ tựa lưng chiếc cối giầm trầu

Tóp tép một miền ký ức

Bôi vôi vào những chỗ mẹ từng rơi.

3.2.2012

 

Chiều rỗng

 

Buổi chiều bị đốt cháy bằng một sự trống rỗng

Không có con thú nào bị chết

Người đi săn gục ngã

Ký ức trở về bằng tàu tốc hành không đuổi kịp chiếc xe bò lộc cộc chở làng ra phố

Mảnh thời gian phân hủy chồng xếp lên nhau hết nghĩa địa này đến nghĩa địa khác

Ca dao cỗi, thần thoại cỗi, truyền thuyết cỗi, cổ tích cỗi, tục ngữ cỗi

Những thần tượng rữa ra không thành gỗ lũa

Vàng son rữa ra không thành thạch mộc

Bón thúc bằng làng làng văn hóa, nhà nhà văn hóa

Bón thúc bằng bao nhiêu làng vui chơi, làng ca hát

Bón thúc bằng hết di sản này đến di sản khác

Bón thúc bằng những dự án trăm tỷ nghìn tỷ

Cây nêu tràng pháo không còn khả năng ra lộc

Nghệ nhân như giọt nước cuối cùng đáy chén

Có thể bay hơi bất cứ lúc nào

Làng cổ thét lên không cần làng cổ

 

Trái tim được trang bị máy phóng xạ các-bon 14

Tìm niên đại của những miếng trầu hóa thạch trong câu hát giao duyên

Trúc xinh khỏa thân làm mẫu nghi thiên hạ

Ngọc Hoàng có nhiều căn buồng tối cổng sau

 

Bơi hết sông này đến dòng sông khác chân cò vẫn lấm

Bao nhiêu tiếng huầy dô rơm rạ vẫn đắp bờ

Giọt mồ hôi vướng vào rất nhiều tấm lưới

Quanh củ sắn củ khoai đủ thứ mồi câu lạ

 

Cánh buồm không căng lên được bởi những cơn gió bại liệt

Rất nhiều bùa mê nối nhau trải thảm vào ngôi đền quỷ sứ

Tín đồ chợt nhận ra mình đang bị một bày dơi tàng hình hút máu

Hiến dâng sự mệt lả mù lòa cho một buổi chiều rỗng.

12.3.2012

 

 

Ký ức màu huyết dụ

 

Dế mèn không còn chỗ ngủ trong trang cổ tích bâu về cắn rứt ta buốt từng chân tóc.

Cò trắng trượt chân khỏi khúc à ơi đập cánh vào cửa sổ đòi mở lối ra đồng.

Sông chết chất lên thuyền, bến chết chất lên thuyền, mái chèo bó chiếu chất lên thuyền, thuyền mai táng chỗ nu na nu nống!

Vua bong bóng xòe bàn tay bà mụ không kéo lên được những dấu chân xỉa lầy xuyên qua thế kỷ.

 

Vườn chuối xác xơ bao nhiêu mùa bão, tiếng tuổi thơ lộp độp rơi về.

Rơm rạ không biết mình ấp bọc trứng Âu Cơ, không biết mình mở vỏ dưa thành ban mai đất nước.

Chiếc cày chìa vôi không mua được vé vào xem bức tranh đô thị hóa, lặng lẽ tự liệm mình!

Hết mâm cỗ này đến mâm cỗ khác đứng vái sau những bức tượng bao nhiêu đời chưa tỉnh.

 

Làng vẫn chép miệng thèm niu cơm Thạch Sanh trên mảnh đất mặt người ướp vào tục ngữ ca dao còn nghi ngút khói.

Đủ loại cầu vồng mê hoặc được bắc vào chốn thần tiên nhưng nón lá áo tơi vẫn quanh năm dầm mưa dãi nắng.

Chày cối nấc lên đứng làm cổ vật.

 

Bao nhiêu năm bia miệng thất truyền, lại đục đẽo chạm vào đầu lưỡi.

 

Làng được dẫn đường bởi cột cờ chọn trong bó đũa. Sức mạnh trong câu thần chú : Cha lươn không đào lỗ cho lươn. Trời sinh voi thì trời sinh cỏ.

Rơm rạ đắp vào nhau thành đụn. Rơm rạ bấu vào nhau lúc lạc bước bơ vơ.

 

Có công mài sắt có ngày nên kim là bí quyết trường tồn. Thắt lưng buộc bụng là bí quyết trường tồn. Một thứ thần dược được phát chẩn từ thế hệ này qua thế hệ khác.

Đám mây lang thang vượt năm tháng tìm về

Hoàng hôn vỡ ký ức màu huyết dụ.

14.4.2012



                  Vườn cũ

 

Chỉ còn lại cây cau ngày xưa con mèo leo lên hỏi thăm chú chuột

Con chim chích choè thỉnh thoảng về làm giỗ cành chanh

Lời hát đói quắt đói queo nhưng không thèm rau má nữa

Hồ Tôn Hiến vẫn thỏ thẻ với trúc xinh đẩy nắng xuống Tiền Đường

 

Mẹ vẫn mặc chiếc áo ngày xưa con cò đi đón cơn mưa

Chiếc cuốc quằn bỏ câu hát bùa mê còn da lông mọc

Mẹ góp trâu bò nhà cửa đất đai vào tiếng kẻng ăn chung

Ngồi ngắm cỏ gà kéo co với đất

 

Tu hú hót vang chỗ mẹ đẫm mồ hôi

Tấm biển nhà tình nghĩa treo chùm vải chín

Như đây là nấc thang đầu tiên bước vào cổng thiên đường

Như đây là món quà con chim ăn quả khế

 

Cổ tích thành nấm đứng dầm mưa

Giun dế vẽ bức tranh siêu thực

Bản nhạc kịch nhiều chỗ trường ngân trong ngôi vườn cũ

Dấu lặng đen thăm thẳm bóng mẹ ngồi.

17.1.2011

 

 

 

Khúc đồng giao lệch nắng

 

Cứ tưởng gạt hết mọi tục tằn nhục dục là câu thơ trong vắt

Gạt hết mồ hôi nước mắt là câu thơ thanh thản nhẹ tênh

Gạt hết máu xương thương tật là câu thơ không còn đau nữa

Bỏ khăn trắng ra là trời cứ thế biếc xanh

 

Mây ở đâu vẫn ùn ùn kéo về bao bọc từng con chữ

Trang viết vẫn có đá ghì níu và tiếng đì đùng nổ

Trái tim vẫn quặn thắt lại không liệm hết nỗi buồn

Trời vẫn lốc xoáy vòi rồng bão giông áp thấp

 

Câu chuyện nào cũng chứa đựng nhiều tổ mối

Vết nứt chỗ này vết nứt chỗ kia âm thầm tìm cách nối vào nhau

Trẻ con cũng đem những vì sao ra chọi cù đánh đáo

Gương chưa soi đã chất đầy ngoài bãi rác

 

Giữa bom đạn Trường Sơn xưa chỉ có một bà mẹ mặc váy dẫn đường mà cả đoàn xe bình yên qua ngầm qua vực

Mỗi sợi tóc bây giờ cũng cắm dày đặc cọc tiêu mà hết báo động này đến báo động khác có nguy cơ trật bánh

Vô số những điều quốc cấm nhặt được ở vỉa hè

Gió đắng đót khúc đồng giao lệch nắng

13.5.2012


 

Cánh đồng nhiều hướng gió

 

Ta trở về cánh đồng có nhiều vết roi mùa hạ

Quất xuống giấc mơ của làng

Mấy trăm năm còn lằn trong câu tục ngữ

Đặt ngang trí nhớ tuổi thơ như những vết sẹo dài

Máu nước mắt mồ hôi hiện hình lỗ chỗ khúc đồng dao

Thời gian muốn xoá đi bằng kỹ nghệ sơn mài

Càng đánh bóng càng hiện thẳm sâu đứt gãy

Mùa xuân được dắt đi bằng chiếc thừng mùa đông

Tiếng cười của đất đến gìơ nghe vẫn chưa hết lạnh

Bông lau nở rồi mà cứ ngơ ngác thực hư.

 

Ta trở về cánh đồng nơi có bước chân lạ mẹ ta ướm vào sinh ra Thánh Gióng

Văng vẳng câu nuôi khát vọng thì nuôi đồng xa, chớ nuôi đồng nhà làng bắt

Chiếc giỏ hạnh phúc nhiều lần bị lừa đổ trộm

Nhưng mỗi lần nhận con bống bụt cho ta vẫn sợ  mang theo bao nhiêu tai hoạ

Ta không muốn về làm hoàng hậu bằng cách dụ dỗ Cám trèo cau

Giọt máu của cha ta liệm mấy trăm năm rồi mắt vẫn chừng chừng mở.

 

Ta vẫn chưa dám buông chiếc diều tuổi thơ được dán bằng chuyện thày bói xem voi

Kẻ cầm cái đuôi, kẻ cầm cái tai, kẻ cầm cái chân đi đóng thuyền vượt bể

Túi áo ta đựng những lâu đài xây bằng hương cỏ mật

Đựng tiếng cóc khát mưa kêu thành cậu ông trời

Thành vật linh ngồi trên mặt trống.

 

Ta muốn ru chiếc đòn gánh không còn ghì xiết vai làng bật máu

Ru những hạt phù sa có nắm nhau ta không bao giờ bị đem đi cầm cố lúa non

Ru mùa hoa đến sớm trong giấc mơ không vay nặng lãi

Ru ánh mắt làng được ngủ thật ngon trên rãnh cày mà không phải giật mình bởi mống cụt cầu vồng

 

Liềm hái cứ mòn vì bao nỗi lo toan

Các thế hệ thay nhau làm chong chóng

Mặt làng tít mù xoay

Trên cánh đồng nhiều hướng gió.

                             19.9.2011


                             NGUYỄN MINH KHIÊM

                                    Lên sóng lúc 10:42 ngày 16.6.2013




Nguyễn Minh Khiêm

Khu 2. Thị trấn Quán Lào.

Yên Định. Thanh Hoá