Trang Chủ‎ > ‎Sóng Luận‎ > ‎

NGUYỄN HẢI TRIỀU với cuộc chơi Thơ

                                                                                               LÊ TRUNG VIỆT (Thực hiện)
 

Kể từ tập thơ “Rơm rạ mùa” (2007), đến nay vẫn chưa thấy Hải Triều ra mắt bạn đọc tập tiếp theo. Anh lại giỡn như thật:

alt
     Nhà thơ NGUYỄN HẢI TRIỀU

- Tôi đùa với một vị lãnh đạo làm thơ, rằng làm lãnh đạo mà không làm thơ là dở, vì làm ra là có người đứng xin in liền, xúm lại bình tứ tung rồi tái bản, góp tiền để in, lời lãi biết bao nhiêu! Có đâu như tôi nghèo rớt mồng tơi, in thơ về xin tiền vợ, mà vợ lại thất nghiệp.
- Vậy anh lấy tiền đâu để in thơ?

- Từ kịch bản sân khấu dân ca. Mình lấy sân khấu nuôi thơ, viết kịch bản thuê cho thiên hạ. Bạn bè hỏi sao lâu nay ít làm thơ? Biết  làm sao, hãy tìm bánh mì ăn rồi mới tôn vinh hoa hồng. Tôi làm thơ để giãi bày, để yêu thương, chứ không phải để nổi tiếng. 

 

 

- Viết kịch bản sân khấu quần chúng cũng đem lại tiếng tăm cho cái tên Hải Triều. Đội ngũ này xem ra càng ngày càng ít…

- Ừ, không đông đâu. Cũng có người bỏ nó vì chán, vì tắc tị, chỉ còn lại một số anh em đã rành nghề như Lê Trung Thùy, Nguyễn Công Toản, Phạm Phú Sương.

- Chán nghề vì cụt vốn chỉ là một nguyên nhân…

- Cơ quan chủ quản không quan tâm, chỉ động viên chiếu lệ vài câu chứ hành động cụ thể thì không có. Tôi nghĩ mai này dân ca sẽ không còn người hát, biểu diễn. Lớp diễn viên hiện nay thì đã già. Nói theo kiểu tộc họ là sẽ tuyệt tự. Mới đây Huỳnh Minh Tâm nói với tôi, nghe ra cũng có lý: Mai này sẽ không còn thơ nữa, bởi đang có những đứa trẻ không biết gì về rơm rạ, khói đốt đồng, biền bãi. Điều quan trọng của dân ca là từ lòng người, cộng đồng rồi phát hiện, sưu tầm, bảo lưu nó. Có những vùng đất người ta  mê dân ca đến lạ, sẵn sàng bỏ tiền thuê Đoàn ca kịch Quảng Nam về hát như xã Đại Cường (Đại Lộc), nhưng lớp người mê đó cũng đã mất đi nhiều rồi.

alt

- Anh viết kịch bản dân ca có áp lực nhiều không?

- Quá nhiều. Ngày xưa mình viết cho đã đời, thì nay là viết để dựng theo đơn đặt hàng, theo kiểu đo ni đóng giày, rồi lệ thuộc vào diễn viên, tài năng họ đến đâu mình viết đến đó, lại nữa là tùy thuộc vào lãnh đạo, các vị thích thế nào thì mình dựng thế đó. Tất cả những điều đó cho thấy dân ca còn đất sống hay không và sẽ sống thọ ra sao…

- Nó như nghề tay trái à?

- Ừ, nhưng cũng không đúng, trong nghệ thuật thì cái gì cũng như nhau, không máu thịt yêu thương thật sự thì chẳng làm gì nên  hồn. Dân ca suy cho cùng đi ra từ thơ lục bát.

- Anh nghĩ gì về đổi mới thơ và sáng tác theo bản năng?

Nguyễn Hải Triều sinh năm 1958, quê quán Đại Lãnh (Đại Lộc), hội viên Hội VHNT Quảng Nam.
Tác phẩm: “Rơm rạ mùa” (NXB Đà Nẵng - 2007), “Đại Lộc một vùng văn hóa” (NXB Đà Nẵng - 1995, viết chung với Vũ Giang).
Giải thưởng VHNT 10 năm tỉnh Quảng Nam cùng nhiều giải thưởng tại các hội diễn nghệ thuật quần chúng tỉnh Quảng Nam.

- Người viết không đọc nhiều thì không viết hay được. Theo mình đổi mới không phải là khác cái cũ. Tiêu chí đầu tiên của thơ là tồn tại, là yêu thương và người đọc thấy cuộc đời họ trong đó. Có những bài thơ sau này được gọi là đổi mới, đọc cả trăm lần mà không thể thuộc lòng được. Đổi mới là hay hơn cái cũ, nhưng nếu không được cộng đồng cảm nhận thì thất bại. Tôi cũng như nhiều người cố gắng làm khác đi, nhưng phải phù hợp và đi vào lòng người. Với tôi, không có thơ hay - dở, chỉ có thích hoặc không thích mà thôi. Có nhiều bài của Đỗ Thượng Thế, Huỳnh Minh Tâm, tôi đọc không hiểu nhưng… lại thích.

- Về mặc cảm của người sáng tác ở cơ sở, anh có không?

- Thơ có đẳng cấp, nhưng nằm ở tác phẩm chứ không phải ở người sáng tác đang ở đâu.

- Xem ra anh không nặng  nề chuyện vai trò lẫn danh phận nhà thơ?

- Tôi quan niệm đời là một cuộc chơi, không nặng nề chuyện gì cả, nhưng phải sống chết vì nó.

- Một bạn viết có ý kiến rằng Hải Triều nên tập trung cho sân khấu dân ca hơn là làm thơ in sách…

- Với tôi mọi điều như nhau cả. Tôi không làm như người ta nói đâu, thích gì thì làm nấy thôi. Sắp tới tôi sẽ vẽ sơn dầu vài chục bức, mở phòng tranh chơi.

- Tóm lại là tất cả cũng để cho vui?

- Ừ, sống như viết, chẳng có chi danh giá, tiếng tăm cả. Tôi sinh ra để chơi, chơi tầm đó thôi, mai mốt rồi cũng hết mà. “Ngày kia về lại cội nguồn/ Vài câu lục bát đi cùng với trăng”.

Nói xong anh phóng xe đi. Tôi nhìn theo. Chiếc xe cub 79 cũ kỹ. Hình như  đời xe đó bây giờ cũng hiếm rồi…

 

Thơ NGUYỄN HẢI TRIỀU

Khói

Những sợi khói nấp sau giấc mơ
bay dọc cánh đồng ký ức
sợi khói lấm lem
thơm mùi rơm khô cỏ mục
em ra đồng bàn chân xước gió lá
non…

Ruộng bãi chiêm bao
loanh quanh thả sợi nắng vàng
xa xăm em với ngày xưa cũ
cha gánh nhọc nhằn lội qua mưa
bão
mẹ gieo ngọt ngào
tìm mùa ngậm sữa chờ sương.

Bến có đợi người
ai nợ mấy mùa trăng?
nỗi nhớ còn không
những chú trâu già tuổi buồn như
đất?
ngày mùa đi khuất theo bụi cát
để tôi tìm về gọi em chim sẻ chim
sâu!…

Tiếng nghé ơ… cọ mây gió bạc đầu
khói rạ đồng chiều lơ ngơ cò trắng
bay qua mùa tôi qua tận cùng năm
tháng
cay mắt xa xăm
mỏi ngày
đợi chín giấc mơ quê!


Hương mùa

                      (Gửi em đài các)
Em gọi tình yêu thơm
Khi nhìn những sợi nắng
cởi trần tắm gió
Mỏng mảnh mai sương
Tan vào hương đồng nội cỏ.

Không gian chỉ còn là vô thanh
Hiện hữu  em
và sắc màu lá non chồi biếc
Thoảng nghe gió lùa buổi sớm
Tiếng mưa ươm mọng hương mùa.

Hừng đông đọng vào giấc mơ
Em chắt chiu gieo mầm
lúa thơm trở hạt
Nụ cười xuân thì trổ đòng trăng mật
Dòng sông lở bồi chảy khúc hoan ca

Lối mòn đồi tranh khuất nẻo mờ xa
Khi tôi hái câu thơ
tím mùa sim chín
Lưng chừng cỏ dại mây ngàn
Ngẩn ngơ chiều nắng đổ ngày
hoang…

Thức cùng giọt sương trong ngần
Gởi hộ tháng năm
cất chưng kỷ niệm
Từ nơi em tím nỗi nhớ hoa tím chiều
tím
Có một tình yêu thơm!
N.H.T

 

LÊ TRUNG VIỆT (thực hiện)

NGUỒN: baoquangnam online

Lên sóng lúc 13:25 ngày 06.82011